Skip to content
 

تیرگان

تیرگان: جشنی در روز سیزدهم تیرماه (تیرروز از تیرماه) در ستایش و گرامیداشت تِشتَر/ تیر (شباهنگ/ شِعْرای یَمانی)، ستاره باران‌آور در باورهای مردمی و درخشان‌ترین ستاره آسمان که در نیمة دوم سال و همزمان با افزایش بارندگی‌ها در آسمان سرِشبی دیده می‌شود. این جشن در کنار آب‌ها، همراه با مراسمی وابسته با آب و آب‌پاشی و آرزوی بارش باران در سالِ پیشِ رو همراه بوده و همچون دیگر جشن‌هایی که با آب در پیوند هستند، با نام عمومی «آبریزگان/ آب‌پاشان/ سَر شوران» یاد شده است.

در گذشته تیرگان روز بزرگداشت نویسندگان و گاه به روز آرش شیوا‌تیر منسوب شده است. بیرونی و همچنین گردیزی در زین‌الاخبار ناپدید شدن یکی از جاودانان ایرانی یعنی کیخسرو را در این روز و پس از شستشوی خود در آب چشمه‌ای، دانسته‌اند. جشن تیرگان بجز این در سیزدهم فروردین‌ (← سیزده‌بدر) و سیزدهم مهر (← جشن چیری‌روز) نیز برگزار می‌شود. مراسم قالیشویان مشهد اردهال نیز گونه‌ای دیگر از جشن تیرگان در فصل پاییز است.

 آ   ا   ب  پ  ت  ث  ج  چ  ح  خ  د  ذ  ر  ز  ژ  س  ش  ص  ض  ط  ظ  ع  غ  ف  ق  ک  گ  ل  م  ن  و  هـ  ی